Okul Çantası Seçerken Fiyata Değil Güvenliğe Bakın: GÜBİS Sistemini Kontrol Edin

Okulların açılmasıyla başlayan alışveriş maratonunda kırtasiye, matara ve çanta seçimleri çocuk sağlığını doğrudan etkiliyor. İş Sağlığı ve Güvenliği Öğretim Üyesi Doç. Dr. Müge Ensari Özay, ürün etiketlerinde yer alan "kimyasalsız ve zehirsiz" gibi pazarlama ifadelerinin hükmü olmadığını belirterek ebeveynleri sertifikalı ve güvenli ürün tercih etmeleri konusunda uyardı.

"Kimyasalsız" İfadesine Kanmayın: Kırtasiye Ürünlerinde Fitalat ve Ağır Metal Riski

Okul alışverişinin yoğunlaştığı bu dönemde, kırtasiye malzemelerinden mataralara kadar pek çok üründeki kimyasal ve fiziksel riskler gündemdeki yerini koruyor. Üsküdar Üniversitesi İş Sağlığı ve Güvenliği Öğretim Üyesi Doç. Dr. Müge Ensari Özay, çocukların sağlığını korumak adına ebeveynlerin dikkat etmesi gereken kritik noktaları paylaştı.

Fitalatlar ve Ağır Metaller Gelişimi Olumsuz Etkiliyor

Özellikle silgi, kalem ve boya gibi esnek veya renkli ürünlerde kullanılan fitalatların endokrin ile üreme sistemine zarar verdiğini belirten Doç. Dr. Özay; kurşun, kadmiyum ve krom gibi ağır metallerin de boyalar aracılığıyla çocuklara temas edebildiğine dikkat çekti. 3 yaş altı çocukların ürünleri ağza götürme alışkanlığı nedeniyle riskin arttığını vurgulayan Özay, yapıştırıcılarda bulunabilen formaldehit maddesinin ise tamamen kanserojen nitelik taşıdığını ifade etti.

Pazarlama İfadelerine Değil Sertifikaya Bakın

Ürünlerin üzerinde yer alan "kimyasalsız, zehirsiz veya tamamen sağlıklı" gibi ibarelerin hiçbir hukuki ve bilimsel geçerliliği bulunmadığını belirten Özay, konuya ilişkin değerlendirmesinde şu uyarılarda bulundu:

"Bazen ürün hakkında 'kimyasalsız, zehirsiz' gibi belirsiz pazarlama ifadeleri kullanılabiliyor. Bu ifadelerin hiçbir anlamı yok. Etikette böyle bir ibarenin olması, ürünün öyle olduğunu göstermez. Onun yerine sertifikalarına bakmak gerekiyor. Üzerinde üretici veya ithalatçı bilgisi olmayan, kaynağı belirsiz ürünlerden uzak durulmalı. Ebeveynler, Ticaret Bakanlığı’nın Güvensiz Ürün Bilgi Sistemi (GÜBİS) üzerinden ürün gruplarını sorgulayabilir."

Ayrıca yoğun kokulu ürünlerin uçucu kimyasal riski barındırdığını hatırlatan Özay, oyuncak niteliği taşıyan ürünlerde "CE" işareti ve "TS EN 71" standartlarının aranması gerektiğinin altını çizdi.

Ağır Çantalar Omurga Sağlığını Tehdit Ediyor

Fiziksel risklere de değinen Doç. Dr. Özay, ağır sırt çantalarının tek omuzda taşınmasının omurga ve bel rahatsızlıklarına yol açacağını söyledi. Çantaların her iki omuza takılması veya tekerlekli modellerin tercih edilmesi gerektiğini belirten Özay, ders çalışma esnasında ekran mesafesinin 50 cm tutulması ve omurganın dik tutulması alışkanlığının küçük yaşta kazandırılması gerektiğini aktardı.

Sıcak Sıvılar Mataralarda Kimyasal Çözünmeyi Hızlandırıyor

Matara seçiminde plastik içeriğe ekstra dikkat edilmesi gerektiğini vurgulayan Özay, kabın içerisine konulan sıcak sıvıların fitalat ve ağır metallerin çözünerek içeceğe karışmasını kolaylaştırdığını bildirdi. Plastik mataraların sertifikalarının kontrol edilmesinin ve bilinen güvenilir markaların tercih edilmesinin şart olduğu kaydedildi.