Yaz Aktivitelerindeki Gizli Tehlike: “Geçer” Diye Beklemek Kalıcı Görme Kaybına Yol Açabilir!

“Geçer” Diye Beklemek Kalıcı Görme Kaybına Neden Olabilir!

Yaz aylarında deniz, havuz ve açık hava aktivitelerinin artmasıyla birlikte göz travmalarında da ciddi yükseliş yaşanıyor. Top oyunları, bisiklet, tenis ve padel gibi sporlar sırasında göze veya başa alınan darbeler; retina yırtığı ve retinanın tamamen yerinden ayrılması anlamına gelen "retina dekolmanı" gibi kalıcı görme kaybı risklerine yol açabiliyor.

Memorial Bahçelievler Hastanesi Göz Hastalıkları Bölümü'nden Prof. Dr. Giray Ersöz, yaz aylarında gözü travmalara açık hale getiren faktörler, retina yırtığının sinsi belirtileri ve tedavi yöntemleri hakkında hayati uyarılarda bulundu.

Retina Dekolmanı Yaz Aylarında Neden Daha Sık Görülüyor?

Gözün arka bölümünde yer alan ve ışığı algılayarak görüntünün oluşmasını sağlayan sinir dokusuna retina denir. Retina ile gözün içini dolduran jel kıvamındaki vitreus dokusu arasındaki dengenin bozulması retinada yırtılmalara yol açabilir. Bu yırtıktan içeri sıvı sızdığında ise retina yerinden ayrılarak dekolman tablosu şekillenir.

Yapılan bilimsel çalışmalar, retina dekolmanı vakalarının ilkbahar ve yaz aylarında artış gösterdiğini doğrulamaktadır. Açık hava sporları, tatil aktiviteleri ve bunlara bağlı göz travmalarının çoğalması vakaların artışındaki en temel nedenler arasında yer alıyor.

Risk Sadece Darbe Anında Değil: Tehdit Aylar Sonra da Çıkabilir

Göze alınan bir darbenin ardından yapılan ilk muayenenin temiz çıkması, riskin tamamen atlatıldığı anlamına gelmeyebilir. Travmaya bağlı retina yırtıkları ve dekolmanlar ilk günlerde oluşabileceği gibi, sürecin yavaş ilerlediği vakalarda travmadan aylar sonra bile retina dekolmanı meydana gelebilir.

Göz Önünde Şimşek Çakması En Önemli İkaz!

Retina yırtığının en sinsi yanı, başlangıç aşamasında hiçbir ağrı hissettirmemesidir. Bu durum hastaların sorunu önemsememesine yol açabilir. Ancak şu belirtiler varsa vakit kaybetmeden uzmana başvurulmalıdır:

• Aniden başlayan ve tekrarlayan ışık çakmaları (şimşek çakması hissi),

• Görüş alanında birdenbire ortaya çıkan çok sayıda siyah nokta veya uçuşan cisimler,

• Örümcek ağı ya da kurum parçacığı benzeri görüntüler,

• Görüş alanının bir bölümüne perde veya gölge inmesi,

• Ani görme kayıpları ve netlik azalması.

Yüksek Miyopisi Olanlar ve Ekstrem Spor Tutkunları Dikkat!

Yüksek miyop bireylerde retina yapısı gereği risk altındadır. Bu kişilerde sadece doğrudan göz darbeleri değil; roller coaster gibi lunapark oyuncaklarındaki ani ivmelenmeler, bungee jumping veya yüksek enerjili ekstrem aktivitelerdeki mekanik kuvvetler de retina dekolmanını tetikleyebilir. Yüksek miyopluların temas ve ekstrem sporlarda ekstra dikkatli olmaları gerekir.

Yırtık Dekolmana Dönüşmeden Lazerle Geçmek Mümkün

Retina yırtığı henüz dekolmana ilerlemeden erken aşamada teşhis edilirse, lazer tedavisi ile kontrol altına alınabilir. Lazerle yırtığın çevresinde doku yapışıklığı oluşturularak retinanın ayrılması engellenir.

Retina dekolmanı geliştiğinde ise vitreoretinal cerrahi kaçınılmaz hale gelir. Ameliyatla yırtık kapatılır; retina dokusunun yerine tutunması için göz içine gaz veya silikon yağı uygulanır. Gaz zamanla gözde kendiliğinden emilirken, silikon maddesi kullanıldığında ilerleyen dönemde ikinci bir ameliyatla çıkarılması gerekir. Bu nedenle kalıcı görme kaybından korunmanın en etkili yolu, erken teşhisi sağlayacak zamanında müdahaledir.