Erhan Erden SEyitgazi Belediye Başkan Adayı


‘Gerçek yüzüm ortaya çıkacak’ korkusu!

‘Gerçek yüzüm ortaya çıkacak’ korkusu!
‘Gerçek yüzüm ortaya çıkacak’ korkusu!
5 Mayıs 2025 Pazartesi Okuma 2.022

Imposter Sendromu kişilerin kendini ‘sahtekar’ olarak tanımlamasına neden oluyor…

Bazı insanların başarılı olmalarına rağmen kendini yetersiz ve sahtekâr gibi hissettiğini belirten uzmanlar, bu duruma imposter sendromu denildiğini söylüyor. 

Imposter sendromunun özsaygıyı zedeleyip kariyer gelişimini olumsuz etkileyebildiğine dikkat çeken Uzman Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, “Imposter sendromu, kültürel faktörler, aile ve çocukluk çağı tecrübeleri, kişinin özsaygı ve özdeğerini incitecek şekildeki ebeveyn beklentileri, aşırı mükemmeliyetçi ve rekabetçi kişilik örgütlenmesi, depresyon-anksiyete gibi ruh sağlığı sorunları ve destekleyici olmayan dış dünya deneyimleri gibi birçok faktörün kombinasyonu olarak ortaya çıkar.” dedi. Sosyal medyanın ve kıyas kültürünün bu durumu beslediğini vurgulayan Beyaz, ölçülebilir hedefler koymak, kendine şefkatle yaklaşmak ve destek aramanın bu döngüyü kırmanın önemli yolları arasında yer aldığını aktardı.

Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Etiler Tıp Merkezi Uzman Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, başarılarına rağmen kendini yetersiz ve sahtekâr gibi hisseden bireylerde görülen imposter sendromunun nedenleri, belirtileri ve bu durumla başa çıkma yollarını anlattı.

Kişiler kendi başarılarının dış etkenlere bağlı olduğunu düşünüyor!

Imposter sendromunun, özünde başarılı, yetenekli ve birtakım yetkinliklere sahip kişilerin, kendilerini süreğen bir halde olmak üzere ‘sahtekâr’ gibi nitelemesiyle karakterize bir olgu olduğunu dile getiren Uzman Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, “Temelinde bireylerin kendine yönelik derin bir şüpheye sahip olmasıyla birlikte, aslında başkalarının, hakkında düşündükleri kadar iyi, başarılı veya yeterli olmadığına yönelik kuvvetli bir inanca sahip olduklarını söyleyebiliriz.” dedi.

Bu sendromu deneyimleyen bireylerin, becerilerini/başarılarını yahut bulundukları mevkinin kendi çabalarıyla ve başarılarıyla ilgili olmadığını, bilakis şans eseri yahut dış etkenlere bağlı olduğu yönünde akılcı olmayan düşüncelere sahip olduklarına dikkat çeken Beyaz, “Diğer insanların kendisi hakkındaki pozitif yorumlarının yersiz hatta abartılı olduğunu düşünerek bundan rahatsız olurlar ve ‘foyam ortaya çıkacak’ şeklinde yoğun bir suçluluk ve ona entegre bir şekilde korku/endişe hissederler. Somut verilere dayalı başarıları içinse bunun gururunu yaşamaktan ziyade kendilerinden memnun olmama hali sebebiyle son derece mutsuz ve tatminsiz hissederler. Kendileriyle ilgili olumlu olabilecek durumları küçültme/değersizleştirmeye yönelim olurken, hata veya olumlu olmayan gelişmeleri ise mercek etkisiyle olduğundan daha büyük görüp, yorumlarlar.” şeklinde konuştu.

Imposter sendromu mükemmeliyetçi kişilerde daha kolay tetiklenebiliyor!

Imposter sendromunun oldukça karmaşık şekilde ve birçok faktörün kombinasyonu olarak ortaya çıktığını dile getiren Uzman Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, “Araştırmalara baktığımızda, kültürel faktörler, aile ve çocukluk çağı tecrübeleri, kişinin özsaygı ve özdeğerini incitecek şekildeki ebeveyn beklentileri, aşırı mükemmeliyetçi ve rekabetçi kişilik örgütlenmesi, depresyon-anksiyete gibi ruh sağlığı sorunları ve destekleyici olmayan dış dünya deneyimleri tetikleyici olarak karşımıza çıkar.” dedi.

Mükemmeliyetçi kişilerde bu durum daha kolay tetiklenebildiğini kaydeden Beyaz, büyük ve zor hedeflerin koyulması ve en ufak bir hataya karşı aşırı duyarlılığın bulunması, kişinin kendisinden şüphe ederek bu manada tetikte hissetmesine sebebiyet verebileceği uyarısını yaptı.

Sosyal medya ve sürekli başarı vurgusu, kişinin kendisiyle ilgili olumsuz algısını pekiştirebiliyor!

Günümüzde sosyal medyanın, sürekli bir mutluluk ve başarı vitrini sunduğuna vurgu yapan Uzman Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, “Bireyler en parlak anlarını, ödüllerini, deyim yerindeyse ‘mükemmel’ hayatlarını sergiliyor. Fakat bu durum, gerçekliğin sadece bir kısmını temsil ediyor.” dedi.

Sosyal medyanın illüzyonunun, olağan durumları dahi aşırı abartılı başarı öyküleri şeklinde karşımıza çıkarabildiğine işaret eden Beyaz, sözlerini şöyle sürdürdü.

“Sürekli ‘yeterince iyi değilim, yetersiz ve başarısız biriyim’ düşüncelerini besliyor. Imposter sendromu yaşayan biri, halihazırda kendi yetkinliklerinden şüphe duyarken, bu mükemmeliyet bombardımanı altında adeta ezilebilir ve beraberinde kıyasa yönelebilir. ‘Herkes benden daha iyi, ben buraya kendi hakkımla gelmedim ve bu bir şekilde ortaya çıkacak!’ düşünceleri, sosyal medyanın sunduğu bu yapay karşılaştırma kültürüyle etkileşime girmeye sebebiyet veriyor. Ayrıca başarı vurgusu konusunda, toplumda ‘her zaman daha fazlasını yapmalısın’ baskısı olabilmekte. Sosyal medya da bunu körüklüyor. Kıyaslamalar neticesinde kişi kendisiyle ilgili olumsuz olan algısını pekiştiriyor ve imposter sendromu da burada devreye giriyor. Bireyler kendi başarılarını küçümsemeye, onları şansa ya da tesadüfe bağlamaya yönelik döngüsü kuvvetlenebiliyor. Gerçekte ise paylaşımların ardındaki başarısızlıklar, zorluklar yok sayılıyor.”

Imposter sendromu yaşayan kişiler, genellikle sessizce çalışıyor!

Imposter sendromunun, bireylerin kariyer ve akademik başarıları üzerine gölge düşürebileceğine dikkat çeken Uzman Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, “Çünkü kişi, başarılarını içselleştiremediği için hep ‘ya yakında gerçek yüzüm ortaya çıkarsa’ korkusuyla yaşar. Bu da cesaretini kırar özsaygısının zedelenmesiyle sonuçlanır.” dedi.

Bu kişilerin iş hayatında terfi ya da yeni sorumluluklar almak yerine gölgede kalmayı tercih ettiklerini ifade eden Beyaz, “Çünkü hata yapma korkusu onları kaçınmaya iter. Her şeyi mükemmel yapma baskısı, işlerini projelerini bitirmesini zorlaştırır ve potansiyelini ortaya çıkarmasını olumsuz etkileyebilir. Imposter sendromu yaşayan kişiler, genellikle sessizce çalışır, yeteneklerini göstermekten kaçınır ve sürekli ‘yeterli değilim, başarısızım’ düşünceleriyle meşguldür zihinleri. Çoğu kere başkalarının takdirine veya onayına ihtiyaç duyar, ama içten içe de bunu hak etmediğini düşünür. Bu döngü hem performansı düşürür hem de kariyer yolunda görünmez duvarlar örer. Meşguliyetlerine karşı mükemmel sonuçlar bekleyebilirler, hatalardan aşırı korkarlar ve stresle baş etmekte güçlük yaşarlar. Bu mental bariyer performanslarını düşürüp kariyer ilerlemelerini sınırlar.” açıklamasını yaptı.

Ölçülebilir hedeflerle ilerlemek motivasyonu yeşertirken, yetersizlik hissini azaltabiliyor!

Imposter sendromuyla baş etmenin özünün, uzun vadeli bir özgüveni inşa etme süreci ile başladığına işaret eden Uzman Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, şunları söyledi:

“Bunun temeli ise kendini kabul etmekten ve kişiye sahtekâr olduğunu söyleyen içsesini tanıyıp, gerçekçi bir bakış açısını oturtmasıyla mümkün olacaktır. Hataların insanların yaşamlarının bir parçası olduğunun kabulü, kendine şefkatle yaklaşma, bu yolculukta güçlü yardımcılardır. Ölçülebilir hedefler koyup ilerlemeyi takip etmek, sübjektiviteyi objektif bir zemine oturtup motivasyonu yeşertirken; yetersizlik hissini de adım adım eritebilmektedir. İş ortamlarında açık iletişim kurmak, çeşitliliği kucaklamaya gayret etmek ve duyguların diğer insanlarla paylaşılması; yalnızlık hissini azaltıp, rahatlamaya vesile olur. Risk almak ve yeni deneyimlere yelken açmak, başarıların farkındalığı artırıcı kutlama ve ödüller koymak bir nebze de olsa özsaygıyı artırır.”

Mücadelenin ilk adımı, bu sendromun farkında olmak ve onu tanımak!

Imposter sendromunun bireyler için ciddi sonuçlar doğurabilen ve aynı zamanda da önemsenmeyip, göz ardı edilebilen ciddi bir sorun olduğunun altını çizen Uzman Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, “Bu sendrom bireyler üzerinde, düşük özgüven, motivasyon kaybı, artan stres düzeyleri ve iş performansındaki düşüş gibi olumsuz etkileri içerisinde barındırır.” dedi.

Bu sorunla mücadelenin ilk adımının, bu sendromun farkında olmak ve onu tanımak olduğunu dile getiren Beyaz, sözlerini şöyle tamamladı:

“Birçok insan bu sendromu yaşayabilir. Özünde insanın kendi sınırlarına karşı şüpheyle yaklaşımı her zaman sağlıksız değildir. Esasen bu halin bir örüntü şeklinde süreğenlik arz edip, etmediği ve bahsettiğimiz şekilde belirtilerin olup, olmadığının ayrımı önem arz eder. Eğer bu sorunla kişi yeterince baş edemediğini düşünüyorsa da bir ruh sağlığı uzmanından destek alınmalı.” 



Gönderen: journal



YORUM YAZ
Bu habere yorumlar

Sağlık

Eskişehir’de "Sağlık İçin Hareket Et Günü" Coşkuyla Kutlandı
Eskişehir’de "Sağlık İçin Hareket Et Günü" Coşkuyla Kutlandı
Tepebaşı’nda "Çözüm Odaklı Yaşlanma Atölyesi" Başarıyla Sonuçlandı
Tepebaşı’nda "Çözüm Odaklı Yaşlanma Atölyesi" Başarıyla Sonuçlandı
HAREKETSİZLİĞİN VÜCUDUMUZDA YOL AÇTIĞI 7 HASAR!
HAREKETSİZLİĞİN VÜCUDUMUZDA YOL AÇTIĞI 7 HASAR!
Yaşlılıkta fiziksel aktivite ve egzersiz kronik hastalık riskini azaltıyor!
Yaşlılıkta fiziksel aktivite ve egzersiz kronik hastalık riskini azaltıyor!
“İnmede Çare Erken Müdahale”
“İnmede Çare Erken Müdahale”
Sindirim problemlerinin sebebi çölyak olabilir
Sindirim problemlerinin sebebi çölyak olabilir
Sağlık-Sen’den Eskişehir’de Güçlü Mesajlar
Sağlık-Sen’den Eskişehir’de Güçlü Mesajlar
Uzmanlardan "Göz Tansiyonu" Glokom İçin Erken Teşhis ve Tedavi Uyarısı
Uzmanlardan "Göz Tansiyonu" Glokom İçin Erken Teşhis ve Tedavi Uyarısı
Yunus Emre Devlet Hastanesi’nde Ebeler ve Hemşireler Günü Coşkuyla Kutlandı
Yunus Emre Devlet Hastanesi’nde Ebeler ve Hemşireler Günü Coşkuyla Kutlandı
Sağlık-Sen Genel Başkanı Doğan’dan İl Sağlık Müdürü Bildirici’ye Ziyaret
Sağlık-Sen Genel Başkanı Doğan’dan İl Sağlık Müdürü Bildirici’ye Ziyaret
İl Sağlık Müdürü Bildirici Başkanlığında İlçeler İçin Değerlendirme Toplantısı Yapıldı
İl Sağlık Müdürü Bildirici Başkanlığında İlçeler İçin Değerlendirme Toplantısı Yapıldı
POLEN ALERJİSİNE KARŞI 7 ETKİLİ ÖNLEM!
POLEN ALERJİSİNE KARŞI 7 ETKİLİ ÖNLEM!
Ağız sağlığı, ruh sağlığını da etkiler!
Ağız sağlığı, ruh sağlığını da etkiler!
Sigara dumanı ve hava kirliliği DNA’mıza hasar veriyor!
Sigara dumanı ve hava kirliliği DNA’mıza hasar veriyor!
Doç. Dr. Tuba Oskay’dan Deri Kanserine Karşı Önemli Uyarılar!
Doç. Dr. Tuba Oskay’dan Deri Kanserine Karşı Önemli Uyarılar!
İmplant çevresinde oluşabilecek enfeksiyona dikkat!
İmplant çevresinde oluşabilecek enfeksiyona dikkat!
Yunus Emre Devlet Hastanesi’nden El Hijyeni Farkındalık Etkinliği
Yunus Emre Devlet Hastanesi’nden El Hijyeni Farkındalık Etkinliği
Kilolarınızın sebebi uykunuz olabilir mi?
Kilolarınızın sebebi uykunuz olabilir mi?
Türkiye SMA Vakfı Heyetinden İl Sağlık Müdürü Bildirici’ye Ziyaret
Türkiye SMA Vakfı Heyetinden İl Sağlık Müdürü Bildirici’ye Ziyaret
BURUN ESTETİĞİ İLE İLGİLİ EN ÇOK MERAK EDİLEN 12 SORU !
BURUN ESTETİĞİ İLE İLGİLİ EN ÇOK MERAK EDİLEN 12 SORU !
“Sağlıklı Bir Fikrim Var” Proje Yarışması 2025 Yılı Başvuruları Açıldı!
“Sağlıklı Bir Fikrim Var” Proje Yarışması 2025 Yılı Başvuruları Açıldı!
Doğal ihtiyaçlar zamanında karşılanmalı…
Doğal ihtiyaçlar zamanında karşılanmalı…
Bebekle kurulan bağ, bebeğin dünyasını şekillendiriyor!
Bebekle kurulan bağ, bebeğin dünyasını şekillendiriyor!
‘Gerçek yüzüm ortaya çıkacak’ korkusu!
‘Gerçek yüzüm ortaya çıkacak’ korkusu!
Dünyanın Gözü Türkiye’de: Tıp Dünyası Bu Teknolojileri Konuşuyor
Dünyanın Gözü Türkiye’de: Tıp Dünyası Bu Teknolojileri Konuşuyor
Yaz Ayında Göz Alerjileri Neden Olur? Nelere Dikkat Edilmeli?
Yaz Ayında Göz Alerjileri Neden Olur? Nelere Dikkat Edilmeli?
Prof. Dr. Özveren Uyardı: “Ani Kalp Ölümü Her Yaşta Vurabilir”
Prof. Dr. Özveren Uyardı: “Ani Kalp Ölümü Her Yaşta Vurabilir”
Mayıs Ayında Motivasyonu Korumanın 5 Bilimsel Yolu!
Mayıs Ayında Motivasyonu Korumanın 5 Bilimsel Yolu!
Çok yemek tümörü besliyor
Çok yemek tümörü besliyor
ASTIMI TETİKLEYEN 10 ETKEN!
ASTIMI TETİKLEYEN 10 ETKEN!
AŞIRI AKTİF MESANE KADINLARI TEHDİT EDİYOR!
AŞIRI AKTİF MESANE KADINLARI TEHDİT EDİYOR!
Takma kirpik kullanımında göz sağlığına dikkat!
Takma kirpik kullanımında göz sağlığına dikkat!
Sağlığınıza ve sosyal yaşamınıza zarar veriyorsa bağımlı olabilirsiniz!
Sağlığınıza ve sosyal yaşamınıza zarar veriyorsa bağımlı olabilirsiniz!
Mihalıççık’a Müjdeli Haber: 20 Yataklı Yeni Hastane Yolda!
Mihalıççık’a Müjdeli Haber: 20 Yataklı Yeni Hastane Yolda!
SELÜLİT SANDIĞINIZ PORTAKAL KABUĞU GÖRÜMÜ LİPÖDEM OLABİLİR
SELÜLİT SANDIĞINIZ PORTAKAL KABUĞU GÖRÜMÜ LİPÖDEM OLABİLİR
Şefkat ve kabul stresi azaltıyor!
Şefkat ve kabul stresi azaltıyor!
Çocuğunuzun omurgasını hiç kontrol ettiniz mi?
Çocuğunuzun omurgasını hiç kontrol ettiniz mi?
Eskişehir Hastanelerinde Mayıs Ayı Mesai Dışı Poliklinik Hizmetleri
Eskişehir Hastanelerinde Mayıs Ayı Mesai Dışı Poliklinik Hizmetleri
BEBEĞİNİZİN BAĞIŞIKLINI GÜÇLENDİRMEYE YARDIMCI 4 ALTIN ÖNERİ
BEBEĞİNİZİN BAĞIŞIKLINI GÜÇLENDİRMEYE YARDIMCI 4 ALTIN ÖNERİ
Diş eti çekiliyorsa kemik de eriyordur!
Diş eti çekiliyorsa kemik de eriyordur!
KALP KAPAKÇIĞI YETMEZLİKLERİNİ AMELİYATSIZ TEDAVİ ETMEK MÜMKÜN!
KALP KAPAKÇIĞI YETMEZLİKLERİNİ AMELİYATSIZ TEDAVİ ETMEK MÜMKÜN!
MAGNEZYUMDA ASIL OLAN EMİLİM ORANIDIR
MAGNEZYUMDA ASIL OLAN EMİLİM ORANIDIR

Bunlar da ilginizi çekebilir